Fuzzy CRITIC

Üç şey değişir; CRITIC'in "yayılım × kendine özgülük" mantığı değişmez.

Hücreler. Kesin CRITIC'te her hücre tek sayıdır. Burada her hücre üç sayıdır: en düşük, en olası, en yüksek. Çıktı hâlâ bir sıralama değil bir ağırlık vektörüdür; bu CRITIC'in kendi kimliğidir ve bulanık biçimde de değişmez.

Ölçek eşitleme, yayılım ve ilişki. Kesin CRITIC bu üç adımı (en küçük-en büyük ölçekleme, standart sapma, korelasyon) tek bir kesin tablo üzerinde bir kez yürütür. Burada aynı beş adım (ölçek eşitleme, yayılım, ilişki, bilgi miktarı, ağırlık) üç kez, birbirinden bağımsız olarak yürütülür: üçgenlerin yalnız en düşük bileşenlerinden oluşan kesin bir tablo üzerinde bir kez, yalnız en olası bileşenlerinden oluşan kesin bir tablo üzerinde bir kez, yalnız en yüksek bileşenlerinden oluşan kesin bir tablo üzerinde bir kez. Üç hesap birbirinin sonucunu görmez; her biri kendi köşesindeki kesin CRITIC'tir.

Sonuç ve durulaştırma. Üç bağımsız hesaptan çıkan üç ağırlık vektörü (en düşük köşenin ağırlıkları, en olası köşenin ağırlıkları, en yüksek köşenin ağırlıkları) kriter kriter ortalanır ve toplamı yeniden 1'e normalize edilir; bu, DecisionMind'ın durulaştırma adımıdır ve yalnız üç bağımsız hesap tamamlandıktan sonra yapılır. Üçgenin genişliği (en yüksek ile en düşük arasındaki fark) hesaba doğrudan girmez; yalnız üç noktanın (en düşük, en olası, en yüksek) her birinin kendi başına ürettiği kesin ağırlık ortalanır. Bu, DecisionMind'ın sabit tuttuğu bir uygulama seçimidir; literatürde başka bulanık CRITIC biçimleri de vardır (örneğin üçgen aritmetiğiyle yayılım ve ilişkiyi doğrudan üçgenler üzerinde hesaplayan biçimler) ve burada tek bir kanonik biçim iddia edilmez.

Ağırlık, temel CRITIC'teki gibi bir kriterin tabloya kattığı kendine özgü bilgi payını ölçer; okunması aynıdır (bkz. CRITIC kartı).

Fark şurada. Bu ağırlık artık üç ayrı kesin hesabın ortalamasıdır. Üçgenin en düşük ve en olası bileşenleri aynı örüntüyü taşıyorsa, örneğin bütün hücrelerde sabit bir farkla kaymışsa, bu iki köşenin ağırlıkları birebir aynı çıkar ve yalnız en yüksek köşe farklı bir ağırlık üretir; nihai ağırlık bu durumda esas olarak üçgenin üst ucundan etkilenir. Rapor, üç köşenin ağırlıkları birbirine ne kadar yakın çıktığını, yani bulanık aralığın sonucu değiştirip değiştirmediğini, açıkça göstermelidir.

Bu nedenle:

"Bulanık CRITIC analizi C1'in en önemli ölçüt olduğunu gösterdi"

yerine:

"C1, üç köşenin (en düşük, en olası, en yüksek) ayrı ayrı koşturulan kesin CRITIC hesaplarında sırasıyla 0,461, 0,461 ve 0,430 ağırlık almıştır; ortalaması 0,451'dir ve üst uçtaki küçük düşüş dışında üç köşe tutarlıdır, bu nedenle ağırlık üçgenin genişliğine değil ağırlıklı biçimde tüm köşelerin ortak eğilimine dayanmaktadır"

biçiminde yazmak doğrudur.

Kriter listesi uzun ve tekrar eden göstergeler içeriyorsa, ağırlıkların veriden nesnel olarak türemesi isteniyorsa ve kriter değerlerinin kendisi bir yargı ya da tahminden geliyorsa, yani ölçülmüş değil sözel ya da yaklaşıksa, bu uzantı uygundur. CRITIC'in nesnelliği bulanık girdiyle birlikte kullanılmak isteniyorsa bu uzantı tercih edilir.

Kriter değerleri ölçülmüşse bulanıklaştırmanın CRITIC'e bir katkısı olmaz; temel CRITIC yeterlidir. Temel CRITIC'in çıkış koşulları aynen geçerlidir: seçenek sayısı azsa (beşten az) korelasyon güvenilmez olur ve bu güvenilmezlik üç köşenin her birinde ayrı ayrı tekrarlanır; kriterler önceden bağımsız seçilmişse ikinci ölçü (ilişki) hiçbir köşede bir şey eklemez.

Tek tip, orantılı bulanıklaştırma kullanıp bunu fark etmemek. Her hücreye aynı sabit genişlik eklenmişse (örneğin her değere +1, +2 gibi orantısız olmayan bir kayma), en küçük-en büyük ölçeklemesinden sonra en düşük ve en olası köşelerin normalize edilmiş tabloları birebir aynı çıkabilir ve bu iki köşe aynı ağırlığı üretir; bu bir hata değildir ama fark edilmezse "üç köşe de farklı hesaplandı" yanılgısına yol açar. Rapor bu çakışmayı açıkça belirtmelidir.

Tek bir "kanonik" bulanık CRITIC olduğunu iddia etmek. DecisionMind'ın burada uyguladığı biçim (üç köşeyi bağımsız koşturup ortalamak) birden çok mümkün formülasyondan biridir; başka bir uygulama üçgen aritmetiğini doğrudan yayılım ve ilişki hesabına taşıyabilir ve farklı bir ağırlık üretebilir. Hangi biçimin kullanıldığı raporda belirtilmelidir.

Ölçülmüş bir kriteri gerekçesiz genişletip bulanık CRITIC'e sokmak. Ölçülmüş bir değer üç bileşeni aynı olan bir üçgen olarak kalmalı, gerekçesiz bir genişlik eklenmemelidir.

Yön hatası. "Azı iyi" bir kriter "çoğu iyi" işaretlenirse üç köşenin her birinde korelasyonların işareti döner ve tekrar cezası üç kez, tutarlı biçimde yanlış kritere gider.

Temel ilke şudur:

Bulanık CRITIC, kesin CRITIC'i üçgenin üç köşesinde bağımsız olarak tekrarlayıp ortalamaktır; hangi köşenin nihai ağırlığı sürüklediğini göstermeyen ve tek bir kanonik biçim olduğunu iddia eden her uygulama, yöntemin gerçek davranışını gizler.