Tereddütlü Bulanık ELECTRE II (Chen ve Xu, 2015)

Dört şey değişir; iki yönlü damıtma ve kıyaslanamazlık mantığı değişmez.

Hücreler. Kesin ELECTRE II'de her hücre tek sayıdır. Burada her hücre, aynı değerlendirme için birden fazla makul üyelik derecesinin bir arada tutulduğu bir küme (tereddütlü bulanık eleman, HFE) olur. Kısa bir küme uzun bir kümeyle karşılaştırılacağı anda eksik elemanlar tamamlanır. Bu yöntem burada iyimser kuralı kullanır: eksik elemanlar kümenin kendi en büyük değeri tekrarlanarak tamamlanır. Bu, ailenin tereddütlü ELECTRE I üyesindeki kötümser kuralın (en küçük değeri tekrarlama) tam tersidir.

Ölçek eşitleme yerine skor ve tutarlılık. Kesin ELECTRE II'nin vektör normalizasyonu burada yoktur. Bunun yerine her HFE'den skor (ortalama üyelik) ve sapma (kümenin kendi içindeki tutarlılığı) çıkarılır; karşılaştırmalar bu iki sayı üzerinden yapılır.

Uyum ve uyumsuzluk. Kesin ELECTRE II'de tek bir uyum ve tek bir uyumsuzluk indeksi vardır. Burada üç uyum düzeyi (güçlü, orta, zayıf) ve üç uyumsuzluk düzeyi (güçlü, orta, zayıf) ayrı ayrı kurulur; bunlara verilen göreli önem kullanıcının belirlediği yedi "tutum ağırlığı" ile ayarlanır. Bir alternatifin diğerinden hem skorda hem tutarlılıkta üstün olması güçlü uyum, yalnız skorda üstün olması orta uyum, skoru eşitken daha tutarlı olması zayıf uyum sayılır; uyumsuzlukta simetrik bir ayrım yapılır. Uyumsuzluk indeksi, tereddütlü uzaklık ölçüsüyle hesaplanan en kötü farkın en büyük farka oranıdır.

Eşiklerin biçimi. Kesin ELECTRE II'de iki uyum eşiği (s1, s2) analist tarafından seçilir. Burada da beş eşik kullanıcı tarafından seçilir, ama sayısı daha fazladır: üç uyum eşiği (c* > c' > c⁻) ve iki uyumsuzluk eşiği (d' < d*). Bu, ailenin tereddütlü ELECTRE I üyesinden en çok ayrıldığı noktadır; ELECTRE I üyesinde eşikler verinin ortalamasından türer, burada ise kesin ELECTRE II'deki gibi kullanıcı tarafından belirlenir. Güçlü uyum bu eşiklerin en katısını, zayıf uyum en gevşeğini gerektirir. DecisionMind'ın bu klasik Tereddütlü ELECTRE II'de sabit tuttuğu şey, güçlü ve zayıf outranking grafiklerinin ayrı kurulup ileri (en iyiden aşağı) ve geri (en kötüden yukarı) damıtmanın ortalamasıyla birleştirilmesidir; bu, kesin ELECTRE II'nin kendi damıtma mantığının birebir aynısıdır.

Temel yöntemle aynı olan kısım şudur: çıktı bir konumdur, bir puan değildir; kesin tercih, eşitlik ve kıyaslanamazlık üç ayrı ilişkidir.

Fark şurada: bu konumu belirleyen uyum ve uyumsuzluk, tek bir skor karşılaştırmasından değil, skor ve tutarlılığın birlikte oluşturduğu üç düzeyli bir sınıflamadan gelir. İki alternatifin ortalama skoru aynı olsa bile, tutarlılığı yüksek olan zayıf uyum kazanabilir ve bu, sıradaki konumunu etkileyebilir.

Bu nedenle:

"Tereddütlü ELECTRE II, A1'i birinci sıraya koydu, gerisi kesin ikinci ve üçüncü"

yerine:

"Seçilen eşiklerle A1 hem ileri hem geri damıtmada önde çıkmıştır; bu sonuç yalnız ortalama puana değil, hangi kriterde hangi alternatifin daha tutarlı değerlendirildiğine de dayanır"

biçiminde yazmak doğrudur.

Performans yargısı birden fazla makul değerden oluşuyorsa ve tam bir sıra (öne çıkanlar kümesi değil) gerekiyorsa. Ölçülmüş bir performansı tereddütlü kümeye açmak burada da belirsizlik üretmek olur; ölçülmüş hücre kümenin tek elemanı olarak yazılır.

Kesin ELECTRE II'nin çıkış koşulu (tam sıra + telafi etmeyen mantık isteniyor) burada da aynen geçerlidir. Eğer birden fazla makul değeri tek bir sıraya değil bir çekirdek kümeye indirmek yeterliyse, ailenin tereddütlü ELECTRE I üyesi (eşiklerin veriden türediği, daha az parametre isteyen biçim) daha uygun olabilir.

İyimser ve kötümser uzunluk eşitleme kurallarını karıştırmak. Bu yöntem kısa HFE'yi en büyük değerini tekrarlayarak (iyimser kural) uzatır. Ailenin tereddütlü ELECTRE I üyesi en küçük değeri tekrarlayan (kötümser) kuralı kullanır. Bu ikisini karıştırmak, kısa kümeye sahip alternatifi olduğundan iyi ya da kötü gösterebilir.

Beş eşiği (üç uyum, iki uyumsuzluk) analist seçmiyormuş gibi davranmak. Bu yöntemde eşikler kesin ELECTRE II'deki gibi kullanıcı tarafından belirlenir, ailenin tereddütlü ELECTRE I üyesindeki gibi veriden türemez. Bu ikisini karıştırmak, "eşikler zaten veriden geldi" diye yanlış bir gerekçe üretir.

Yedi tutum ağırlığını (güçlü/orta/zayıf uyum ve uyumsuzluk) rastgele eşit vermek. Bu ağırlıklar, güçlü ve zayıf uyumun sıralamada ne kadar ayırt edici sayılacağını belirler; düşünmeden eşitlenmesi, tutarlılık farkının etkisini keyfi biçimde büyütür ya da küçültür.

Temel ilke şudur:

Tereddütlü ELECTRE II'de bulanıklık son sıraya kadar taşınır ama eşikler burada verinin ortalaması değildir, kesin ELECTRE II'deki gibi kullanıcı tarafından seçilir. Sıranın sağlamlığı bu beş eşiğe ve yedi tutum ağırlığına bakılarak okunmalıdır.