Üçgen nötrosofik MULTIMOORA (Stanujkić ve ark., 2021)

Dört şey değişir; oran sistemi, referans noktası ve tam çarpımsal biçim fikri aynı kalır.

Hücreler. Sıradan nötrosofik MULTIMOORA'da (n-multimoora) her hücre üç sayıdır: doğruluk, belirsizlik, yanlışlık. Burada bu üç bileşenin HER BİRİ kendisi bir üçgendir: doğruluk için alt-orta-üst, belirsizlik için alt-orta-üst, yanlışlık için alt-orta-üst; toplam dokuz sayı. Bu üçgen, birden fazla uzmanın tek-değerli nötrosofik yargılarını birleştirmenin bir sonucudur. DecisionMind her hücrede uzmanların puanlarını medyana göre ikiye ayırır: medyanın altında kalanların ortalaması üçgenin alt köşesi, medyanın kendisi orta köşesi, üstünde kalanların ortalaması üst köşesi olur. Böylece üçgenin genişliği kurulun kendi görüş ayrılığını taşır; dar bir üçgen uzlaşıyı, geniş bir üçgen anlaşmazlığı gösterir. Bu uzantı grup kararını doğrudan destekler; ağırlıklar ise kesin sayı olarak dışarıdan alınır.

Ölçek eşitleme. Kesin MULTIMOORA'nın karelerin toplamının köküne bölen ayrı bir normalizasyon adımı burada yoktur. Bunun yerine üç alt yöntemin her biri, fayda kriterlerini ve maliyet kriterlerini kendi ağırlıklı birleştirme kuralıyla doğrudan üçgenler üzerinde toplar.

Uzaklık / skor / birleştirme. Oran sistemi, fayda kriterlerinin üçgenlerini kendi aralarında, maliyet kriterlerinin üçgenlerini de kendi aralarında ağırlıklı olarak birleştirir; iki taraf ayrı ayrı üçgen kalır. Sonra HER İKİ taraf bir puan fonksiyonuyla (Ye, 2015) tek bir sayıya çevrilir ve maliyet tarafının puanı fayda tarafının puanından çıkarılır. Referans noktası, her kriterde yönüne göre bir ideal üçgen kurar (fayda kriterinde en yüksek doğruluk ve en düşük belirsizlik-yanlışlık; maliyet kriterinde en düşük doğruluk ve en yüksek yanlışlık, belirsizlik yine düşük istenir) ve her seçeneğin bu ideale ağırlıklı uzaklığının EN BÜYÜĞÜNÜ alır; bu, kesin MULTIMOORA'nın "en kötü kritere bak" mantığıyla aynıdır. Tam çarpımsal biçim de fayda ve maliyet kriterlerini ayrı ayrı, bu kez çarpımsal bir kuralla birleştirir. İki taraf yine puan fonksiyonuyla tek sayıya çevrilir ve fayda tarafının puanı maliyet tarafının puanına bölünür.

Sonuç ve durulaştırma. Üç alt yöntemin üçü de fayda ve maliyet tarafını üçgen olarak SONUNA kadar taşır; tek sayıya inme yalnız iki tarafı karşılaştırma (çıkarma ya da bölme) anında olur. Nihai sıra, kesin MULTIMOORA'daki gibi hâkimiyet kuramıyla, yani üç alt sırada en üstlerde olan seçeneğin kazanmasıyla, kurulur.

DecisionMind bu uzantıda medyan tabanlı üçgenleştirmeyi, fayda ve maliyet kriterlerinin ayrı toplanmasını, Ye (2015) puan fonksiyonunu ve hâkimiyet kuramını sabit tutar.

Nihai sıra, kesin MULTIMOORA'da olduğu gibi üç bakış açısının birleşik özetidir; okunması da aynıdır.

Fark şudur. Üçgen yapı, fayda ve maliyet kriterleri kendi içinde birleştirilene kadar korunur; puana inme yalnız bu iki tarafı karşılaştırma anında gerçekleşir. Bu, sezgisel bulanık ya da sıradan nötrosofik MULTIMOORA'dan farklıdır: orada bazı alt yöntemler daha ilk adımda tek sayıya iner, burada üçünde de durulaşma aynı, geç noktada olur.

Bu nedenle:

"Üçgen nötrosofik MULTIMOORA belirsizliği hesabın tamamında taşıdığı için en bilgili biçimdir"

yerine:

"Doğruluk-belirsizlik-yanlışlık üçgenleri fayda ve maliyet tarafı kendi içinde birleştirilene kadar korunur; tek sayıya inme yalnız bu iki tarafın karşılaştırıldığı adımda olur ve üç alt yöntemde bu aynı noktada gerçekleşir"

biçiminde yazmak doğrudur.

Birden fazla uzmanın nötrosofik yargısı varsa ve kurulun ne kadar hemfikir olduğu, yani üçgenin ne kadar dar ya da geniş olduğu, karar için önemliyse. Tek uzman varsa ya da uzlaşı derecesi ayrıca raporlanmayacaksa sıradan nötrosofik MULTIMOORA (n-multimoora) yeterlidir; üçgen biçim bir katman daha ekler ve bu katman gerekçesiz kullanılırsa yalnız hesabı ağırlaştırır.

Ölçülmüş bir kriteri T-I-F üçgenine çevirmek belirsizlik modellemek değil belirsizlik üretmektir; bu ilke burada da geçerlidir. Tam uzlaşı varsa, yani tüm uzmanlar aynı puanı verdiyse, üçgenin üç köşesi eşit çıkar ve bu uzantı sıradan nötrosofik MULTIMOORA'dan farksızlaşır. Kesin MULTIMOORA'nın çıkış koşulu burada da geçerlidir; bir kriterde asla taviz verilemiyorsa bu uzantı da telafi edicidir.

Üçgenin üç köşesini uydurmak ya da eşitlemek. Üçgenin genişliği kurulun gerçek görüş dağılımından gelmelidir; üç köşeyi keyfen eşitlemek anlaşmazlığı gizler, keyfen genişletmek olmayan bir anlaşmazlık uydurur.

Fayda ve maliyet kriterlerini yön bilgisi olmadan tek elde toplamak. Referans noktasının ideal üçgeni yöne göre kurulur; bir maliyet kriteri fayda gibi işlenirse ideal nokta yanlış köşede kurulur ve sıralama tersine döner.

Puan fonksiyonunu değiştirmek ya da raporda belirtmemek. DecisionMind Ye (2015) puan fonksiyonunu sabit kullanır; farklı bir puan fonksiyonu farklı bir sıra üretebilir.

Az uzmanla geniş bir üçgen görüp bunu "veri kalitesi düşük" diye okumamak. Geniş üçgen düşük veri kalitesi değil, kurul içinde gerçek bir görüş ayrılığı anlamına gelir; rapor bu ayrımı yapmalıdır.

Temel ilke şudur:

Üçgenin genişliği kurulun kendi anlaşmazlığıdır; fayda ve maliyet tarafı kendi içinde birleşene kadar bu genişlik korunur ve tek sayıya inme yalnız iki tarafı karşılaştırma anında olur.